Byssinoza - choroba zawodowa


Zgodnie z § 1.ust 1 rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U.2013.1367 t.j. z dnia 2013.11.25) za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy.

Choroba zawodowa jest pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, które pozostaje w związku przyczynowym z pracą. Wywołuje ją praca, jej rodzaj, charakter i warunki jej wykonywania. Z tego powodu choroby zawodowe są przewidywalne a owe przewidywalne uszkodzenia zdrowia zostały ujęte w rozporządzeniu z dnia 30 czerwca 2009 r. (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 1367 z późn. zm.) w tzw. wykazie chorób zawodowych.

Należy podkreślić, iż wykaz chorób zawodowych, stanowiący załącznik do rozporządzenia ma charakter wyczerpujący i określa zamknięty katalog chorób zawodowych. Co oznacza, że za chorobę zawodową może zostać uznana jedynie choroba wymieniona w wykazie, jeżeli została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Zgodnie z wyrokiem NSA z 12.08.1998 r., I SA 786/98 (LEX nr 45835), bezwzględną przesłanką do uznania konkretnej choroby za chorobę zawodową jest umieszczenie jej w wykazie chorób zawodowych.

W załączniku do przedmiotowego rozporządzenia został również wskazany okres w którym wystąpienie objawów danej choroby upoważnia do rozpoznania u pracownika choroby zawodowej. Należy podkreślić, iż obejmuje on również okres po zakończeniu stosunku pracy.

Jako jedną z chorób zawodowych uznaje się byssinoze, zwaną również bawełnicą. Byssinoza występuje u osób narażonych na kontakt z pyłem bawełny, lnu i konopi. Jej objawy to skurcz oskrzeli, duszność i kaszel. Chorobę tę nazywa się inaczej gorączką poniedziałkową lub kaszlem tkaczki. Choroba ta dotyka najczęściej osoby, które zajmują się zawodowo przetwórstwem bawełny, lnu oraz konopii.

W przypadku stwierdzenia u pracownika choroba zawodowej przysługują mu m. in. następujące świadczenia, takie jak: zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne, zasiłek wyrównawczy, renta z tytułu niezdolności do pracy, jednorazowe odszkodowanie. Zgodnie z wyrokiem SN z 20.11.1997 r., II UKN 340/97 (OSNAPiUS 1998/17, poz. 519), jeżeli zatrudnienie pracownika ustało przed stwierdzeniem u niego stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, będącego następstwem choroby zawodowej, to jednorazowe odszkodowanie z tego tytułu przysługuje od pracodawcy, u którego zatrudnienie narażało go na nawrót choroby, także wówczas, gdy powstała ona w czasie pracy u innego pracodawcy (art. 32 ust. 2 pkt 2 u.ś.t.w.).

Zgodnie z w/w rozporządzeniem podejrzenie choroby zawodowej zgłasza się właściwemu państwowemu inspektorowi sanitarnemu, który po otrzymaniu zgłoszenia kieruje pracownika lub byłego pracownika na badanie w celu wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby albo o braku podstaw do jej rozpoznania.

Podmiotem na którym ciąży obowiązek niezwłocznego powiadomienia właściwego organu o wystąpieniu przypadku choroby zawodowej jest pracodawca. Zgodnie z rozporządzeniem właściwym organem do orzekania w zakresie chorób zawodowych, oraz wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej rozpoznania jest wyłączne lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w odrębnych przepisach.

Zadaniem organu inspekcji sanitarnej jest w szczególności ustalenie takich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, jak: określenie rodzaju pracy i warunków w jakich pracownik wykonywał bądź wykonuje pracę, stwierdzenie u danej osoby choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych, ustalenie czynników wpływających na powstanie choroby zawodowej oraz wykazanie związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy istniejącą chorobą a tymi warunkami pracy.

Pomocne w ustaleniu choroby zawodowej może być domniemanie faktyczne wypracowane przez judykaturę. Zgodnie z wyrokiem SN z 19.07.1984 r., II PRN 9/84 (OSNCP 1985/4, poz. 53), konstrukcja § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 20.11.1974 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. poz. 271) przemawia za tym, że w przypadku pozytywnego ustalenia, że stwierdzona u pracownika choroba jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych i praca była wykonywana w warunkach narażających na jej powstanie, istnieje domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową a warunkami narażającymi na jej powstanie.

Następnie po zakończeniu postępowania dowodowego w szczególności na podstawie orzeczenia lekarskiego, właściwy państwowy inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do jej stwierdzenia. Pracownik lub były pracownik, który nie zgadza się z treścią orzeczenia lekarskiego w sprawie choroby zawodowej może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą drugiego stopnia. Wniosek o ponowne badanie pracownik może złożyć w terminie 14 dni od dnia otrzymania orzeczenia lekarskiego.

Pliki cookie usprawniają działanie naszego serwisu. Korzystając z niego, zgadzasz się na użycie plików cookie.