- Czym jest likwidacja szkody z OC sprawcy?
- Co zrobić na miejscu zdarzenia?
- Jakie terminy obowiązują przy likwidacji szkody?
- Ile czasu ma ubezpieczyciel na wypłatę?
- Co zrobić, gdy sprawca nie ma OC lub zbiegł z miejsca zdarzenia?
- Co zrobić, gdy odszkodowanie z OC jest zaniżone?
- Kiedy warto skorzystać z pomocy kancelarii odszkodowawczej?
W tym artykule:
Wiele osób zakłada, że po kolizji albo wypadku wystarczy zgłosić szkodę i czekać na przelew od ubezpieczyciela. Zapominają jednak, że likwidacja szkody to cały proces – od zebrania dowodów, przez zgłoszenie sprawy, oględziny i kosztorys, aż po decyzję ubezpieczyciela. To, jak opiszesz zdarzenie, jakie dokumenty dołączysz i czy uważnie sprawdzisz przedstawiony kosztorys, może mieć duży wpływ na wysokość przyznanego odszkodowania. W tym poradniku wyjaśniamy krok po kroku, jak przebiega likwidacja szkody z OC sprawcy, jakie terminy obowiązują, czym różni się naprawa kosztorysowa od bezgotówkowej i co zrobić, gdy wypłata jest zaniżona albo sprawca nie miał OC.
Czym jest likwidacja szkody z OC sprawcy?
Likwidacja szkody z OC sprawcy to proces, w którym ubezpieczyciel sprawcy przyjmuje zgłoszenie, sprawdza przebieg zdarzenia, ustala odpowiedzialność i wylicza należne odszkodowanie. Zakład ubezpieczeń analizuje dokumenty, zdjęcia, oświadczenie sprawcy albo notatkę policyjną, a następnie decyduje, jaką kwotę wypłacić poszkodowanemu. Taka procedura dotyczy nie tylko uszkodzonego samochodu. Jeśli w kolizji albo wypadku ktoś doznał obrażeń, likwidacja szkody może obejmować także koszty leczenia, rehabilitacji, utracone dochody, zadośćuczynienie za ból i cierpienie, a w poważniejszych przypadkach również rentę.
Szkoda majątkowa a szkoda osobowa
Po kolizji albo wypadku można zgłaszać dwa rodzaje szkód, z którymi powiązane są konkretne świadczenia:
- Szkoda majątkowa Straty, które da się wykazać w pieniądzu, np. uszkodzony samochód, zniszczony telefon, koszty holowania, najmu auta zastępczego, parkowania, naprawy pojazdu lub prywatnej ekspertyzy.
- Szkoda osobowa Skutki wypadku dotyczące zdrowia, np. urazy, leczenie, rehabilitację, utracone dochody, konieczność opieki, ból, cierpienie i długotrwałe ograniczenia w codziennym życiu.
Z czyjego ubezpieczenia wypłacane jest odszkodowanie?
Odszkodowanie wypłaca co do zasady ubezpieczyciel sprawcy zdarzenia. Jeśli sprawca kierował samochodem, roszczenie zgłasza się z jego OC pojazdu. Poszkodowany nie musi więc dochodzić pieniędzy bezpośrednio od sprawcy – sprawę prowadzi zakład ubezpieczeń, który odpowiada za skutki kolizji albo wypadku w granicach ochrony z polisy OC.
Co zrobić na miejscu zdarzenia?
To, co zrobisz od razu po kolizji albo wypadku komunikacyjnym, może mieć duże znaczenie przy późniejszej likwidacji szkody z OC sprawcy. Pamiętaj jednak, że najważniejsze jest bezpieczeństwo, a dopiero potem dokładne udokumentowanie zdarzenia.
Jakie zdjęcia i dane zebrać?
Na miejscu warto zebrać jak najwięcej dowodów. Przydadzą się przede wszystkim:
- zdjęcia uszkodzonych pojazdów i ich ustawienia po zdarzeniu,
- zdjęcia tablic rejestracyjnych, miejsca kolizji, znaków drogowych i śladów hamowania,
- dane sprawcy, poszkodowanego i właściciela pojazdu,
- numer polisy OC sprawcy i nazwę ubezpieczyciela,
- dane świadków oraz krótkie informacje o tym, co widzieli,
- notatka policyjna albo oświadczenie sprawcy.
Oświadczenie sprawcy czy notatka policyjna?
Wspólne oświadczenie będzie wystarczające, jeśli doszło do drobnej kolizji, nikt nie ucierpiał, a sprawca przyznaje się do winy. Powinno zawierać dane uczestników, opis zdarzenia, numery rejestracyjne, numer polisy OC i podpis sprawcy.
Z kolei policję warto wezwać wtedy, gdy ktoś został ranny, sprawca uciekł, nie ma OC, jest spór o winę albo zachodzi podejrzenie, że kierowca jest pod wpływem alkoholu lub narkotyków. Notatka policyjna ułatwia późniejsze dochodzenie odszkodowania, bo potwierdza najważniejsze okoliczności zdarzenia.
Jak zgłosić szkodę z OC sprawcy krok po kroku?
Samo zgłoszenie szkody z OC sprawcy nie jest trudne, ale nie warto robić niestarannie. Opisz dokładnie, co się wydarzyło, i dołącz wszystkie dokumenty – zdjęcia, oświadczenie sprawcy, dane świadków czy notatkę policyjną. Im lepiej przygotujesz zgłoszenie, tym trudniej będzie ubezpieczycielowi przeciągać sprawę albo zaniżyć wypłatę.
- Ustal ubezpieczyciela sprawcy i numer jego polisy OC To podstawowe dane, których potrzebujesz, by dochodzić odszkodowania z OC sprawcy.
- Zgłoś szkodę w jeden ze sposobów oferowanych przez ubezpieczyciela Zwykle będzie to formularz online, zgłoszenie telefoniczne, mailowe lub bezpośrednio w placówce. Niektórzy ubezpieczyciele oferują również inne sposoby zgłaszania szkód (np. przy użyciu specjalnej aplikacji), dlatego najlepiej sprawdzić szczegóły na stronie konkretnego TU.
- Dołącz wymagane dokumenty Nie zapomnij o dołączeniu zdjęć i opisu zdarzenia.
- Poczekaj na kontakt rzeczoznawcy lub decyzję ubezpieczyciela O ile nie zdecydujesz się na tzw. mobilną likwidację szkody, ubezpieczyciel powinien wysłać na miejsce rzeczoznawcę, który oceni rozmiar szkód lub umożliwić kosztorysową naprawę.
- Sprawdź wycenę przed zaakceptowaniem wypłaty Zaniżanie odszkodowań nie należy do rzadkości, dlatego tak ważne jest dokładne zweryfikowanie wyliczeń ubezpieczyciela. Zwróć uwagę na elementy uwzględnione w kosztorysie oraz na wskazane ceny.
Gdzie zgłosić szkodę (ubezpieczyciel sprawcy / własny – BLS)?
Najczęściej szkodę zgłasza się bezpośrednio do ubezpieczyciela sprawcy. To on prowadzi likwidację szkody z OC sprawcy i to on powinien wypłacić odszkodowanie.
W niektórych przypadkach można skorzystać z Bezpośredniej Likwidacji Szkód, czyli BLS. Wtedy zgłaszasz szkodę do własnego ubezpieczyciela, a on ustala zakres szkód, wysokość odszkodowania i rozlicza się później z ubezpieczycielem sprawcy. BLS dotyczy jednak głównie prostszych szkód komunikacyjnych, dlatego nie zawsze będziesz mieć możliwość skorzystania z tego rozwiązania.
Jakie dokumenty przygotować?
Do zgłoszenia szkody warto przygotować:
- oświadczenie sprawcy albo notatkę policyjną,
- dane uczestników zdarzenia i świadków,
- numer polisy OC sprawcy,
- zdjęcia pojazdów, uszkodzeń i miejsca zdarzenia,
- dowód rejestracyjny pojazdu,
- kosztorys, rachunki lub faktury, jeśli już powstały koszty
- dokumentację medyczną, jeśli doszło do obrażeń.
Jakie terminy obowiązują przy likwidacji szkody?
Przy likwidacji szkody z OC sprawcy znaczenie mają dwa terminy. Pierwszy dotyczy tego, jak długo poszkodowany może dochodzić roszczeń po kolizji albo wypadku. Drugi określa, ile czasu ma ubezpieczyciel na wydanie decyzji i wypłatę odszkodowania po zgłoszeniu szkody. Warto pilnować obu terminów. Zbyt późne zgłoszenie roszczenia może utrudnić dochodzenie pieniędzy, z kolei przekroczenie terminu przez ubezpieczyciela może być podstawą do dalszych działań, np. żądania odsetek.
Termin na zgłoszenie roszczenia (3 lata / 20 lat)
Co do zasady roszczenia z umowy ubezpieczenia przedawniają się po 3 latach. Jeżeli jednak szkoda wynika ze zbrodni lub występku, termin może wynosić 20 lat od dnia popełnienia przestępstwa.
Ile czasu ma ubezpieczyciel na wypłatę?
Ubezpieczyciel powinien wypłacić odszkodowanie w ciągu 30 dni od zgłoszenia szkody. Jeśli w tym czasie nie da się wyjaśnić wszystkich okoliczności, powinien wypłacić bezsporną część świadczenia, a resztę dopłacić w ciągu 14 dni od wyjaśnienia sprawy.
Wariant kosztorysowy czy bezgotówkowy – co wybrać?
Przy likwidacji szkody z OC sprawcy poszkodowany zwykle może wybrać, czy chce otrzymać pieniądze, czy naprawić auto w warsztacie rozliczającym się z ubezpieczycielem. Każdy wariant ma swoje plusy, a najlepszy wybór zależy od tego, czy wolisz samodzielnie zarządzać naprawą, czy oddać formalności warsztatowi.
| Wariant | Na czym polega? | Dla kogo lepszy? |
| Likwidacja kosztorysowa | Ubezpieczyciel wycenia szkodę i wypłaca pieniądze poszkodowanemu | Dla osoby, która chce sama zdecydować, gdzie i kiedy naprawi auto |
| Likwidacja bezgotówkowa | Warsztat naprawia pojazd i rozlicza się bezpośrednio z ubezpieczycielem | Warsztat naprawia pojazd i rozlicza się bezpośrednio z ubezpieczycielem |
Likwidacja kosztorysowa (wypłata gotówki)
W wariancie kosztorysowym ubezpieczyciel przygotowuje wycenę i wypłaca określoną kwotę. Poszkodowany może sam wybrać warsztat, termin naprawy albo zdecydować, że naprawi auto później. Trzeba jednak sprawdzić kosztorys, bo zaniżone stawki za roboczogodzinę, tańsze części albo pominięte uszkodzenia mogą obniżyć wypłatę.
Likwidacja bezgotówkowa (naprawa w warsztacie)
W wariancie bezgotówkowym samochód trafia do warsztatu, a warsztat rozlicza naprawę bezpośrednio z ubezpieczycielem. To wygodne rozwiązanie, szczególnie gdy poszkodowany nie chce sam prowadzić rozliczeń. Warto jednak upewnić się, że warsztat dokładnie dokumentuje zakres naprawy i uzgadnia z ubezpieczycielem wszystkie dodatkowe koszty.
Co zrobić, gdy sprawca nie ma OC lub zbiegł z miejsca zdarzenia?
Brak OC sprawcy albo ucieczka z miejsca zdarzenia nie oznacza, że poszkodowany automatycznie zostaje bez odszkodowania. W takiej sytuacji trzeba przede wszystkim zabezpieczyć dowody, wezwać policję i jak najszybciej ustalić, czy sprawę można skierować do Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego. Znaczenie mają zwłaszcza zdjęcia z miejsca zdarzenia, dane świadków, nagrania z kamer, dokumentacja medyczna i notatka policyjna. To one pomagają wykazać, że do szkody rzeczywiście doszło i że poszkodowany nie ponosi za nią odpowiedzialności.
Rola Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego (UFG)
Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny wypłaca świadczenia w 2 sytuacjach:
- gdy sprawca nie miał ważnego OC – UFG wypłaca odszkodowanie za szkody osobowe i szkody na mieniu.
- nie udało się ustalić, kto spowodował szkodę (sprawca zbiegł z miejsca wypadku) – UFG wypłaca przede wszystkim rekompensatę za szkody osobowe, czyli obrażenia, leczenie, rehabilitację, utracone dochody. W przypadku szkód w pojeździe lub innym mieniu zasady są bardziej ograniczone – odszkodowanie np. za uszkodzone auto dostaniesz tylko pod warunkiem, że którykolwiek z uczestników wypadku doznał uszczerbku na zdrowiu na czas dłuższy niż 14 dni.
Co zrobić, gdy odszkodowanie z OC jest zaniżone?
Nie każda pierwsza wycena ubezpieczyciela jest prawidłowa. Odszkodowanie z OC może być zaniżone, gdy w kosztorysie pominięto część uszkodzeń, zastosowano zbyt niskie stawki za naprawę, wpisano tańsze części albo nie uwzględniono wszystkich skutków wypadku. W takiej sytuacji warto przeanalizować decyzję, porównać ją z dokumentami i przygotować odwołanie od zaniżonego odszkodowania. Poszkodowany może żądać dopłaty, przedstawić własny kosztorys, faktury, dokumentację medyczną lub inne dowody.
Kiedy warto skorzystać z pomocy kancelarii odszkodowawczej?
Pomoc kancelarii warto rozważyć wtedy, gdy sprawa nie jest oczywista albo ubezpieczyciel nie chce wypłacić pełnej kwoty. Tak naprawdę jednak po wsparcie profesjonalisty warto sięgnąć w każdym przypadku, w którym chcesz mieć pewność, że dochodzisz wszystkiego, co Ci się należy i gdy chcesz mieć jak największe szanse na uzyskanie pełnych kwot w możliwie najkrótszym czasie.
Ubezpieczyciel wprawdzie powinien Ci wypłacić wszystko, do czego masz prawo. W praktyce pojawiają się jednak pewne trudności. Jeśli jednak od początku działasz ze wsparciem prawników:
- masz pewność, że uwzględniasz wszystkie roszczenia i dowody,
- istnieje większa szansa, że ubezpieczyciel już w pierwszej decyzji przyzna Ci wyższą kwotę, widząc, że nie działasz na własną rękę,
- nawet jeśli pierwsza decyzja będzie dla Ciebie niekorzystna, szybka reakcja kancelarii może pozwolić Ci uzyskać brakującą kwotę w ramach reklamacji lub dzięki ugodzie,
- jeśli konieczne okaże się dochodzenie swoich praw w sądzie, będzie reprezentować Cię kancelaria, która zna Twoją sprawę od samego początku.
Najczęściej zadawane pytania
Co do zasady roszczenia przedawniają się po 3 latach. Jeśli szkoda wynika ze zbrodni lub występku, termin może wynosić 20 lat od dnia popełnienia przestępstwa.
Ubezpieczyciel powinien wypłacić odszkodowanie w ciągu 30 dni od zgłoszenia szkody. Jeśli musi wyjaśnić dodatkowe okoliczności, powinien dopłacić świadczenie w ciągu 14 dni od ich ustalenia, podając przy tym powody wydłużenia terminu. Kwota bezsporna powinna natomiast zostać Ci wypłacona w podstawowym terminie.
Przy likwidacji kosztorysowej ubezpieczyciel wypłaca pieniądze poszkodowanemu, a ten sam decyduje o naprawie. Przy likwidacji bezgotówkowej auto trafia do warsztatu, który rozlicza się bezpośrednio z ubezpieczycielem.
Trzeba wezwać policję, zabezpieczyć dowody i zgłosić sprawę do Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego. Wtedy to on będzie wypłacał świadczenia.
Tak, ale tylko jeśli sprawa spełnia warunki Bezpośredniej Likwidacji Szkód, czyli BLS. Wtedy zgłaszasz szkodę do swojego ubezpieczyciela, a on prowadzi sprawę i rozlicza się później z ubezpieczycielem sprawcy.
